Objaśnienia
przyjętych wartości do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Skalbmierz na lata 2022-2035.
Obowiązek sporządzenia Wieloletniej Prognozy Finansowej jest jedną z zasadniczych zmian wprowadzonych ustawą z dnia 27 sierpnia 2009 roku odnoszących się do zagadnień gospodarki finansowej jednostek samorządu terytorialnego. Regulacja ta stwarza możliwość kompleksowej analizy sytuacji finansowej jednostki oraz możliwość oceny podejmowanych przedsięwzięć z perspektywy ich znaczenia dla samorządu. W zamyśle prawodawcy wieloletnia prognoza finansowa jednostki samorządu terytorialnego ma być instrumentem nowoczesnego zarządzania finansami publicznymi.
W Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Skalbmierz zastosowano wzory załączników (załącznik nr 1 oraz załącznik nr 2 do uchwały) zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 10 stycznia 2013 roku w sprawie wieloletniej prognozy finansowej jednostki samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2015 r. poz. 92) z uwzględnieniem zmian wynikających z Rozporządzenia Ministra Finansów, Inwestycji i Rozwoju z dnia 1 października 2019 r. (Dz. U. z 2019 r. poz. 1903) oraz Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 10 sierpnia 2020 r. (Dz. U. z 2020 r. poz. 1381).
Podstawą opracowania Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Skalbmierz jest projekt uchwały budżetowej na 2022 rok, dane sprawozdawcze z wykonania budżetu Gminy Skalbmierz za lata 2019 i 2020, wartości planowane na koniec III kwartału 2021 roku oraz Wytyczne Ministra Finansów dotyczące stosowania jednolitych wskaźników makroekonomicznych, będących podstawą oszacowania skutków finansowych projektowanych ustaw (aktualizacja – sierpień 2021 r.). W kolumnie pomocniczej dotyczącej przewidywanego wykonania w 2021 roku wprowadzono wartości, zgodnie z aktualnym planem budżetu Gminy Skalbmierz na dzień przygotowania projektu.
Art. 227 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 305 z późn. zm.) zakłada, iż wieloletnia prognoza finansowa obejmuje okres roku budżetowego oraz co najmniej trzech kolejnych lat budżetowych. Z ust. 2 powołanego artykułu wynika, iż prognozę kwoty długu, stanowiącą integralną część wieloletniej prognozy finansowej, sporządza się na okres, na który zaciągnięto lub planuje się zaciągnąć zobowiązanie. Na dzień podjęcia uchwały, spłatę zobowiązań przewiduje się do roku 2035. W związku z powyższym, Wieloletnia Prognoza Finansowa Gminy Skalbmierz została przygotowana na lata 2022-2035.
Kwoty wydatków wynikające z limitów wydatków na przedsięwzięcia nie wykraczają poza okres prognozy kwoty długu. Nie planuje się także wydatków z tytułu niewymagalnych poręczeń i gwarancji, które przekraczałyby okres prognozy kwoty długu.
1. Założenia makroekonomiczne
Przy opracowaniu prognozy pozycji budżetowych Gminy Skalbmierz wykorzystano trzy podstawowe mierniki koniunktury gospodarczej – produkt krajowy brutto (PKB) oraz wskaźnik inflacji (CPI) oraz wskaźnik wynagrodzeń. Na ich podstawie oszacowano wartości dochodów i wydatków Gminy Skalbmierz, co, dzięki konstrukcji i zaawansowanym metodom dokonywania obliczeń, pozwoli realizować w przyszłości właściwą politykę finansową jednostki.
Zgodnie z zaleceniami Ministra Finansów, prognozę wskazanych pozycji oparto o Wytyczne dotyczące stosowania jednolitych wskaźników makroekonomicznych będących podstawą oszacowania skutków finansowych projektowanych ustaw. Ostatnia dostępna aktualizacja ww. wytycznych miała miejsce 31 sierpnia 2021 r., a dane wynikające z powołanego dokumentu prezentuje tabela 1.
Tabela 1. Dane makroekonomiczne przyjęte do wyliczeń prognozy
Wskaźnik	2022	2023	2024	2025	2026	2027	2028	
PKB	4,60%	3,70%	3,50%	3,50%	3,50%	3,40%	3,30%	
Inflacja	3,30%	3,00%	2,70%	2,50%	2,50%	2,50%	2,50%	
Wynagrodzenia	3,30%	3,40%	3,40%	3,50%	3,10%	3,10%	3,10%	
Wskaźnik	2029	2030	2031	2032	2033	2034	2035	
PKB	3,10%	2,90%	2,80%	2,70%	2,60%	2,50%	2,50%	
Inflacja	2,50%	2,50%	2,50%	2,50%	2,50%	2,50%	2,50%	
Wynagrodzenia	3,00%	3,00%	3,00%	3,00%	2,90%	2,90%	2,90%	
Źródło: Wytyczne dotyczące stosowania jednolitych wskaźników makroekonomicznych będących podstawą oszacowania skutków finansowych projektowanych ustaw. Aktualizacja – 31 sierpnia 2021 r., (www.mf.gov.pl), Warszawa 2021.
Prognozę oparto o następujące założenia:
	1) dla roku 2022 przyjęto wartości wynikające z projektu budżetu;
	2) dla lat 2023-2035 prognozę wykonano poprzez indeksację o wskaźniki dynamiki inflacji, dynamiki PKB oraz dynamiki realnej wynagrodzeń brutto.
Podzielenie prognozy w powyższy sposób pozwala na realną ocenę możliwości inwestycyjno-kredytowych gminy.
Zgodnie z przyjętym założeniem, dochody i wydatki bieżące w roku 2022 uwzględnione w WPF wynikają z wartości zawartych w projekcie budżetu na 2022 rok. Od 2023 roku dochody i wydatki bieżące ustalono za pomocą wskaźników inflacji, wskaźnika dynamiki PKB oraz wskaźnika dynamiki realnej wynagrodzeń brutto. W tym celu, posłużono się metodą indeksacji wartości bazowych o odpowiednio przypisany dla każdej kategorii budżetowej wskaźnik. Waga zmiennej makroekonomicznej oznacza w jakim stopniu dochody lub wydatki zależą od poziomu wskaźnika z danego roku. Indeksowana zostaje wartość na rok przyszły.
2. Dochody
Prognozy dochodów Gminy Skalbmierz dokonano w podziałach merytorycznych, a następnie sklasyfikowano w podziały wymagane ustawowo. Podział merytoryczny został sporządzony za pomocą paragrafów klasyfikacji budżetowej i objął dochody bieżące i majątkowe.
Dochody bieżące prognozowano w podziale na:
	1. dochody z tytułu udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych;
	2. dochody z tytułu udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób prawnych;
	3. subwencję ogólną;
	4. dotacje i środki przeznaczone na cele bieżące;
	5. pozostałe dochody (m. in.: podatki i opłaty lokalne, grzywny i kary pieniężne, wpływy z usług, odsetki od środków na rachunkach bankowych), w tym: z podatku od nieruchomości.
Dochody majątkowe prognozowano w podziale na:
	1. dochody ze sprzedaży majątku;
	2. dotacje i środki przeznaczone na inwestycje;
2.1. Dochody bieżące
Uwzględniając dotychczasowe kształtowanie się dochodów budżetu Gminy Skalbmierz oraz przewidywania na następne lata, poziom dochodów w poszczególnych latach wynika z prognozowanej sytuacji makroekonomicznej. Wybrane tytuły dochodowe skorelowano z założonymi wskaźnikami PKB. Dochody ogółem w 2022 roku przyjęto na poziomie zaplanowanym w budżecie Miasta i Gminy Skalbmierz na rok 2022. Prognozowany w poszczególnych latach poziom dochodów przedstawia dodatnią dynamikę wzrostu dochodów. Ponadto poziom dochodów jest wypadkową zmian w zakresie planowanych do pozyskania dochodów bieżących oraz majątkowych, których wysokość wynika m.in. z przyjętych harmonogramów realizacji projektów finansowanych z udziałem krajowych i zagranicznych środków bezzwrotnych. 
Podatek od nieruchomości
Stosownie do przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wysokość stawek podatku od nieruchomości nie może przekroczyć górnych granic stawek kwotowych ogłoszonych przez Ministra Finansów. W roku budżetowym wpływy z tytułu podatku od nieruchomości zaplanowano w oparciu o planowane na 2022 r. stawki podatku od nieruchomości oraz zasób nieruchomości Gminy Skalbmierz, który stanowi przedmiot opodatkowania. Wysokość wpływów z podatku od nieruchomości na 2022 r. ustalono więc na 1 550 000,00 zł.
W latach następnych zakłada się wzrostowy trend wpływów z tego podatku i zwiększanie dochodów będących konsekwencją planowanego wzrostu stawek podatkowych oraz corocznego przyrostu przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz budynków mieszkalnych.
Udział w podatkach centralnych
Jako że ta grupa dochodów pozostaje w bardzo silnym związku z sytuacją makroekonomiczną kraju, przy szacowaniu dochodów z tytułu udziałów w podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT) oraz od osób prawnych (CIT) w latach 2022-2035 wzięto pod uwagę tendecję wzrostową w kolejnych latach.
Subwencje i dotacje na zadania bieżące
Planowaną kwotę subwencji ogólnej oraz dotacji celowych z budżetu państwa (innych niż środki na dofinansowanie realizacji projektów europejskich) na 2022 rok przyjęto w oparciu o informacje przekazane przez Ministra Finansów. W kolejnych latach prognozy założono wzrost kwoty otrzymywanych dotychczas cyklicznych subwencji i dotacji celowych z budżetu państwa w oparciu o prognozowany wskaźnik PKB.
2.2. Dochody majątkowe
Waloryzacji o wskaźniki makroekonomiczne nie poddano dochodów o charakterze majątkowym. Dochody majątkowe, w tym przede wszystkim dochody ze sprzedaży majątku pozbawione są regularności, a ich poziom uzależniony jest od czynników niezależnych, jak np. koniunktura na rynku nieruchomości.
W 2022 roku dochody ze sprzedaży majątku zaplanowano na poziomie 716 865,00 zł. Bazując na informacjach o wykonaniu dochodów majątkowych w poprzednich latach, należy stwierdzić, że zaplanowana kwota jest realna, ryzyko ich niewykonania jest minimalne, a sama sprzedaż mienia została zaplanowana przy dochowaniu najwyższej staranności.
Wartość zaplanowanych w 2022 roku dochodów ze sprzedaży ma zapewnić sprzedaż nieruchomości, których wykaz zaprezentowano w poniższej tabeli ( sprzedaż po podziale na 8 działek budowlanych)
Tabela 2. Wykaz nieruchomości planowanych do sprzedaży w 2022 roku
Położenie nieruchomości	Nr działki i obręb	Powierzchnia [ha]	Wartość netto	Planowany dochód	
 m. Skalbmierz	269/2   obręb 1	1,1861	600 000 zł	600 000 zł	
 m. Skalbmierz	803/1   obręb 1	0,2587	55 000 zł	55 000 zł	
 m. Skalbmierz	803/4   obręb 1	0,1537	45 000 zł	45 000 zł	
Suma:	700 000 zł	
Źródło: Opracowanie własne.
3. Wydatki
Prognozy wydatków Gminy Skalbmierz dokonano w podziale na kategorie wydatków bieżących i wydatków majątkowych.
3.1. Wydatki bieżące
Wydatki bieżące prognozowano w podziale na:
	1) wynagrodzenia i składki od nich naliczane;
	2) wydatki na poręczenia i gwarancje;
	3) wydatki związane z obsługą zadłużenia, w tym odsetki i dyskonto;
	4) pozostałe wydatki bieżące.
Zgodnie z założeniami przyjętymi przy prognozie dochodów, dla wydatków bieżących w roku 2022 przyjęto projekt budżetu. W latach 2023-2035 dokonano indeksacji wydatków na wynagrodzenia i pochodne od wynagrodzeń w oparciu o wskaźnik inflacji zweryfikowany przez własne analizy.
Podobne założenia przyjęto w przypadku prognozowania pozostałych wydatków bieżących. O ile w przypadku wydatków na wynagrodzenia, pochodnych od wynagrodzeń i pozostałych wydatków bieżących możliwość zastosowania indeksacji jest uzasadniona, o tyle wydatki związane z obsługą długu są ściśle uzależnione od postanowień zawartych w umowach 
Wydatki na obsługę długu skalkulowano w oparciu o obowiązujące stawki WIBOR jak również warunki wynikające z zawartych umów. Dodatkowo, w prognozie WPF uwzględniono również koszty obsługi zobowiązania planowanego do zaciągnięcia.
3.2. Wydatki majątkowe
Wydatki majątkowe obejmują przede wszystkim przedsięwzięcia inwestycyjne, które ujęto w załączniku nr 2 do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Skalbmierz na lata 2022-2035. W kolejnych latach wydatki majątkowe zostały zaplanowane tak, aby pokryły pozostałą po spłacie zobowiązań część tzw. wolnych środków.
4. Wynik budżetu
Wynik budżetu w prognozowanym okresie jest ściśle powiązany z przyjętymi założeniami do prognozy dochodów i wydatków. Fakt prognozowania w oparciu o dane makroekonomiczne o niewielkiej zmienności powoduje zrównoważony i stabilny wzrost dochodów oraz wydatków bieżących, któremu można przypisać cechy statystyczne. Wynik budżetu jest różnicą pomiędzy dochodami ogółem a wydatkami ogółem. W roku 2022 planowany jest ujemny wynik budżetu (deficyt budżetowy), natomiast w latach 2023-2035 przewiduje się zamknięcie kolejnych budżetów nadwyżką.
We wszystkich latach prognozy, w których występuje nadwyżka budżetowa, przeznaczana będzie na spłatę wcześniej zaciągniętych zobowiązań.
5. Przychody
W okresie objętym prognozą planuje się pozyskać przychody w roku 2022 na pokrycie planowanego deficytu budżetowego.
W okresie objętym prognozą planuje się zaciągnąć nowe zobowiązanie.
6. Rozchody
Przyjmuje się że spłata długu będzie finansowana z wolnych środków oraz z nadwyżki budżetowej a jego spłata planowana jest od roku 2022 do roku 2035.
7. Relacja z art. 243 ustawy o finansach publicznych
Zgodnie z art. 243 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 869 z późn. zm.) od 1 stycznia 2014 r. obowiązuje indywidualny wskaźnik zadłużenia dla samorządów. Według przepisów roczna wartość spłat zobowiązań i ich obsługi do planowanych dochodów bieżących pomniejszonych o dotacje i środki przeznaczone na cele bieżące nie może przekroczyć wskaźnika maksymalnej obsługi zadłużenia uwzględniającego wyłączenia wskazane w art. 243 ust. 3, 3a oraz 3b powyższej ustawy.
Od 1 stycznia 2020 r. wskaźnik faktycznej obsługi zadłużenia został uzupełniony o umowy, które wywołują skutki ekonomiczne podobne do kredytu, pożyczki, depozytu czy emisji papierów wartościowych (zaciągnięte po 1 stycznia 2019 roku). Włączenie do wskaźnika obsługi zadłużenia ww. umów dotyczy zarówno spłaty rat, jak również wydatków bieżących na ich obsługę (odsetki, prowizje, opłaty).
Kształt indywidualnego wskaźnika obsługi zadłużenia został obliczony zgodnie z wytycznymi dla okresów dostosowawczych, tj.:
	1. na lata 2020-2025 w oparciu o art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw;
	2. od roku 2026 w oparciu o art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw.
Ponadto, zgodnie art. 7 pkt 1  Ustawy z dnia 14 października 2021 r. o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego oraz niektórych innych ustaw, jednostki samorządu terytorialnego do dnia 31 grudnia 2021 r. mogą dokonać wyboru okresu 3-letniego bądź 7-letniego dla ustalania relacji z art. 243 ustawy o finansach publicznych dla lat 2022-2025.
Sytuacja Gminy Skalbmierz jest stabilna. Gmina terminowo reguluje swoje zobowiązania, a w całym okresie prognozy zachowana zostanie zarówno nadwyżka bieżąca (art. 242), jak i relacja z art. 243 ustawy o finansach publicznych. Jednocześnie obecna sytuacja finansowa i sytuacja gospodarcza pozwala na spojrzenie w najbliższą przyszłość optymistycznie.